şiir de mistisizm(şiir üzerine deneme)
madde ruh ilişkisinde ruhun dalgalanması,salınımı şairi farklı alemlere alır götürür.
şair içinde bulunduğu zamandan öncesine,gider.
ordan bakar, bazen bu çocukluğudur, bazen tarih sahnesinden seslenir, bizlere.
peki en çok mistizmi kullananan şairler;
ahmet haşim, ahmet hamdi tanpınar, yahya kemal beyatlı, asaf halet çelebi ,sezai karakoç ve necip fazıl kısakürek
ahmet haşim derin bir yalnızlıktan söz eder, karanlığa gömülmüştür
ahmet hamdi tanpınar,rüyalara.
yahya kemal beyatlı, tarih sahnelerinden seslenir,
asaf halet çelebi tevrattan, siderhata dan , çocukluğundan
sezai karakoç ise leyla ve mecnun eserinde , hızırla kırk saat eserinde mistisizm den yararlanır.
mistisizm öyle ise nedir?
gizemcilik
asaf halet çelebinin şiiri birinci örnek.
İBRAHİM
ibrâhîm
içimdeki putları devir
elindeki baltayla
kırılan putların yerine
yenilerini koyan kim
içimdeki putları devir
elindeki baltayla
kırılan putların yerine
yenilerini koyan kim
güneş buzdan evimi yıktı
koca buzlar düştü
putların boyunları kırıldı
ibrâhîm
güneşi evime sokan kim
koca buzlar düştü
putların boyunları kırıldı
ibrâhîm
güneşi evime sokan kim
asma bahçelerinde dolaşan güzelleri
buhtunnasır put yaptı
ben ki zamansız bahçeleri kucakladım
güzeller bende kaldı
ibrâhîm
gönlümü put sanıp da kıran kim
buhtunnasır put yaptı
ben ki zamansız bahçeleri kucakladım
güzeller bende kaldı
ibrâhîm
gönlümü put sanıp da kıran kim
Asaf Halet ÇELEBİ
kimse kimsenin gönlünü put sanıp kırmasın, mevlanın sözünden bile kıymetli sanırım bu söz,
1
Ne içindeyim zamanın,
Ne de büsbütün dışında;
Yekpâre, geniş bir ânın
Parçalanmaz akışında.
2
Bir garip rüyâ rengiyle
Uyuşmuş gibi her şekil,
Rüzgârda uçan tüy bile
Benim kadar hafif değil.
3
Başım sükûtu öğüten
Uçsuz, bucaksız değirmen;
İçim muradına ermiş
Abasız, postsuz bir derviş;
4
Kökü bende bir sarmaşık
Olmuş dünya sezmekteyim,
Mavi, masmavi bir ışık
Ortasında yüzmekteyim.
Ne içindeyim zamanın,
Ne de büsbütün dışında;
Yekpâre, geniş bir ânın
Parçalanmaz akışında.
2
Bir garip rüyâ rengiyle
Uyuşmuş gibi her şekil,
Rüzgârda uçan tüy bile
Benim kadar hafif değil.
3
Başım sükûtu öğüten
Uçsuz, bucaksız değirmen;
İçim muradına ermiş
Abasız, postsuz bir derviş;
4
Kökü bende bir sarmaşık
Olmuş dünya sezmekteyim,
Mavi, masmavi bir ışık
Ortasında yüzmekteyim.
Ahmet Hamdi Tanpınar ikinci örnek
zamanlar arasında geçişkenliği anlatan bu şiirde artık ruh, rüzgarda uçan tüyden bile daha hafif.huzura erişme.
mistik öğeler şiirde kullanırken okurun anlayacağı şeklide yazılmalı
ve sezdirilmelidir, okuyucunun bilgi birikimi şiiri anlamada önemli bi göstergedir.
ve sezdirilmelidir, okuyucunun bilgi birikimi şiiri anlamada önemli bi göstergedir.
altta ki dizelerde ben den
*hızır geldi kapıya dayandı
ben yerle gök arasında
bi yerdeyim
ben yerle gök arasında
bi yerdeyim
sinan doğan aladoğan
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder